Wanneer je rechter- en linkeroor verschillende tonen aangeboden krijgen, die zo weinig van elkaar verschillen dat je ze niet als afzonderlijke tonen kunt waarnemen, ga je (in hetzelfde volume) ook een derde pulserende toon horen. Die verschiltoon neem je niet werkelijk waar, hij wordt gegenereerd door het gedeelte van je hersenen dat verantwoordelijk is voor de auditieve verwerking. Deze derde toon wordt de binaural beat of de beat frequency genoemd.
Dus: als je links 500 Hz hoort en rechts 510 Hz, produceert je brein ook nog een toon van 10 Hz. De verschilfrequenties moeten klein zijn, maximaal zo’n 40 Hz, omdat je anders verschillende tonen gaat onderscheiden.
Deze techniek wordt bijvoorbeeld gebruikt om in kleine geluidsapparatuur toch lage bastonen te simuleren. Ook kun je met binaural beats de hersengolven (en dus je mentale staat) beinvloeden. Wanneer het ritme van de binaural beats een frequentie heeft in de range van hersengolven (die liggen tussen de 0 en 40 Hz), gaat de electrische activiteit in je hersenen zich op die frequentie afstemmen. Het brein gaat dit ritme reproduceren in de vorm van electrische impulsen (dat heet entrainment).
Overigens reageren de hersenen op elk ritme dat wordt waargenomen. Wanneer een bepaald drumritme gedurende langere tijd in de range van hersengolf-frequenties blijft, treedt ook entrainment op. Alle rituelen die gebruikmaken van drums zijn op dat mechanisme gebaseerd.
Het verschijnsel van de binaural beats is trouwens al in 1839 ontdekt – ver voor de uitvinding van de koptelefoon.
Het geeft mij stof tot nadenken. Bij het luisteren naar de delicate, nauwelijks waarneembare boventonen van de tampoera heb ik regelmatig de ervaring dat ik balanceer op het grensvlak tussen horen en denken. Wat hoor je werkelijk? Wat denk je te horen? Hoort je linkeroor hetzelfde als je rechteroor? Wat is waarneming en wat is het mentale proces?
Meer informatie over binaural beats:
http://www.mindmodulations.com/mindmods/general/changing-your-brainwaves-using-auditory-binaural-beats-for.html
.